Επιστράτευση
Επέτειος σήμερα, ας θυμηθούμε λίγο πώς ήταν τα πράγματα στην 336 Μοίρα F-104G στον Άραξο.
Εκείνο το βράδυ ήμουν υπηρεσία στο BOC (Base Operations Center) στην διασπορά του αεροδρομίου, 9 km μακρυά. Τα Νατοϊκά αεροδρόμια είχαν για λόγους ασφαλείας τα οικήματα το διοικητήριο, και το Command post των επιχειρήσεων, μακριά, για να μην επηρεαστούν από το bomb blast (atomic bomb that is).
Αυτή η βάρδια ήταν ολονύκτια, και ήταν πάντα ένας ιπτάμενος, και ένας τεχνικός, ηλεκτρονικός αν θυμάμαι καλά, για να διορθώσει τυχόν βλάβες στο SCARS (δεν θυμάμαι τα αρχικά βεβαίως) μια αρκετά μεγάλη κονσόλα σε μέγεθος περίπου ενός Fiat 500 (του παλιού του original εννοείται) με παρά πολλά χρωματιστά φωτάκια, που ανάλογα το χρώμα, την σειρά και την συχνότητα που άναβαν έδιναν στην μονάδα, την εικόνα της κατάστασης και στο Νατοϊκό αρχηγείο επίσης το ίδιο. Επίσης θα έβλεπες και την αποδέσμευση των φορτωμένων με πυρηνικό όπλο, αεροσκαφών της μοίρας. Αρκετά περίπλοκη κατασκευή, αλλά το είχαμε μάθει καλά, γιατί όλη νύκτα δεν είχαμε και τίποτα άλλο να κάνουμε. Ακόμα θυμάμαι το ύφος του Κοκκινίδη Δ/της της 116 ΠΜ, να έρχεται στις 2-3-4-5 το πρωί να τσεκάρει αν κοιμόμαστε !! Φοβερός τύπος, αλλά καλός αξιωματικός και δίκαιος διοικητής.
Στο σπίτι του, σε ανύποπτο χρόνο, έμπαινε μέσα (ήταν μέσα στην Διασπορά βεβαίως) και έδινε «εντολή» για μεταστάθμευση …..στην γυναίκα του (!!!) και κρατούσε χρόνο να δει πόση ώρα θα κάνει να μαζέψει την οικοσκευή τους!!!
Είμαι λοιπόν στο SCARS, και χαζεύω τα φωτάκια, όταν γύρω στις 0500 χτυπάει το τηλέφωνο από το Αρχηγείο του ΝΑΤΟ στην Σμύρνη (Τουρκίας). Ήταν ο Πανταζόπουλος, Έλληνας Επισμηναγός που υπηρετούσε εκεί, (αργότερα ήρθε Άραξο και ανέλαβε Αξιωματικός Επιχειρήσεων της 336Μ με Μοίραρχο τον αείμνηστο Γιάννη Μπέκα). με ρωτάει λοιπόν αν έχουμε κάποια κινητοποίηση στην Ελλάδα, Εγώ κλεισμένος εκεί μέσα του λέω «όχι δεν άκουσα κάτι», μου λέει, ότι άκουσε ότι Τουρκικά πλοία έχουν ξεκινήσει από Νότια για Κύπρο!!
Ήταν η πρώτη ένδειξη, ότι κάτι γίνεται, και έτυχε να το μάθω πρώτος!! Μετά από λίγο ήρθε το νέο, και τέθηκε όλη η μονάδα σε επιφυλακή. Εγώ έφυγα όπως ήμουν για την Μοίρα, και το SOR, το υπόγειο κέντρο επιχειρήσεων κοντά στο κυρίως κτίριο της 336.
Από εκεί και πέρα τα πράγματα εξελίχθηκαν αρκετά γρήγορα. Χωριστήκαμε σε σχηματισμούς, τριάδες κυρίως. Βγάλαμε τους στόχους μας, σχεδόν όλοι ήταν αεροδρόμια στα δυτικά παράλια, φρεσκάραμε τα CPM’s στο μυαλό μας, τσεκάραμε τα radar prediction, κάτι ημιδιαφανή ριζόχαρτα που κάλυπταν την σελίδα του κάθε σκέλους προς τον στόχο, και είχαμε αποτυπώσει με μολύβι πως θα ήταν η εικόνα στο radar , από το ύψος ασφαλείας, σε περίπτωση που είχε σύννεφα. Μετά πήγαμε όλοι στα αεροπλάνα (Μοίραρχος ο υπέροχος Δημήτρης Γιαμπουράνης, ΑΕ ο Νικ. Βαρκούτας).
Εγώ είχα το αεροπλάνο μου στον κάθετο διάδρομο του Αράξου, δηλαδή περίπου στην μέση, στο Shelter Κ2. Ήδη οι οπλουργοί είχαν φορτώσει τις βόμβες, καύσιμα φουλ, δεν θυμάμαι ακριβώς τι διαμόρφωση είχαμε, και μετά από καλή επιθεώρηση ανεβαίνουμε και καθόμαστε στο Martin Baker, η το C-2 το παλιό κάθισμα που δεν ήταν 0´-0 speed, και αν θυμάμαι καλά μερικά α/φη το είχαν ακόμη.
Εκεί μείναμε μέχρι την Δύση του Ηλίου γύρω στις 2100. Σε ετοιμότητα των 5’.
Οι νέοι συμμαθητές μου που είχαν έρθει πριν λίγο καιρό, από την εκπαίδευση ο Νώντας , ο Σωτήρης, ο Γιώργος , ο Σπύρος, ανέλαβαν να μας φέρνουν φαγητό με το φορτηγάκι της Μοίρας από την λέσχη Αξιωματικών στην διασπορά, γιατί ήταν ακόμη στο «πολεμικό» στάδιο εκπαίδευσης, και δεν είχαν βγει ετοιμοπόλεμοι.
Είμαστε μέσα δεμένοι με την κάσκα στο αλεξηνέμιο, και οποίος ήθελε πιπί του έπρεπε να πάρει άδεια τηλεφωνικά από τον Μοίραρχο, για να πάει πίσω από το Shelter. Αυτό συνεχίστηκε για πάνω από ένα μήνα, μπορεί και αρκετά περισσότερο.
Κοιμόμαστε σε κάτι φορεία, από τα αποθέματα του Β´ΠΠ , με μια κουβέρτα, μέσα στο Shelter, σε μια γωνία, με τις φόρμες πτήσεων, φυσικά, και με το πρώτο φως είμαστε μέσα και δεμένοι!! Δεν θυμάμαι αν το breakfast περιελάμβανε φρυγανιές ολικής άλεσης με βούτυρο Κερκύρας, μέλι Υμηττός , και φρέσκο χυμό grapefruit με πορτοκάλι.
Νομίζω την επόμενη μέρα το μεσημέρι εμφανίστηκαν και οι πρώτοι επίστρατοι. Ήταν λίγο παράξενο να βλέπεις πολίτες με στολές 3-4 νούμερα διαφορετικά από το δικό τους, σε διάφορη κατάσταση, βάρους, fitness, κλπ, αλλά με ηθικό ακμαιότατο, και χιούμορ επίσης, το οποίο αναπόφευκτα ήρθε μετά από λίγες μέρες, όταν έφυγε το πρώτο σοκ από όλους μας. Το κάθε Shelter, είχε αρκετούς που γυρνοβολούσαν γύρω του και το βράδυ κοιμόνταν όπου έβρισκε ο καθένας. Τα κουνούπια είχαν πάρτι μετά τις 2000 (το Κουνουπέλι world famous mosquito paradise εξ´ ου και το χαριτωμένο όνομα του ήταν στο 1,5 μίλι δυτικά του αεροδρομίου!) και εμείς κουκουλωνόμαστε με την κουβέρτα προσπαθώντας να κοιμηθούμε! Αλλά αυτό δεν ήταν το μεγαλύτερο πρόβλημα. Οι σκορπιοί ήταν!!
Ανέβαιναν, αφού το ύψος του φορείου ήταν περίπου 15 πόντοι, και έτσι είχαν πρόσβαση. Η πατέντα που επικρατούσε ήταν τασάκια με νερό στα πόδια του ράντζου, αλλά και πάλι αποκτούσαν πρόσβαση στο σώμα σου από την κουβέρτα που αναπόφευκτα ακουμπούσε στο πάτωμα του καταφυγίου. Πολλοί επίστρατοι είχαν δαγκωθεί και ήταν το κύριο άγχος μας όταν πηγαίναμε για ύπνο, τον οποίο βέβαια καθυστερούσαμε όσο γινόταν με ατέλειωτες συζητήσεις. Είμαστε ένας χειριστής, ένας υπόλογος και καμία 10ρια επίστρατοι που είχαν προϋπηρεσία στο α/φος και ήξεραν τί έπρεπε να κάνουν.
Ευτυχώς υπήρχαν αρκετά τρανζιστοράκια παντού, τα είχαν φέρει τα παιδιά από έξω, και όλη την ημέρα ακούγαμε …ειδήσεις , και εμβατήρια , εμβατήρια και ειδήσεις (πάντα τις ίδιες σαν κασσέτα) μετά από λίγο καιρό το …μουσικό κλίμα άρχιζε να αλλάζει, τα εμβατήρια έγιναν Δημοτική μουσική (κλαρίνα), τα οποία , παρεμπιπτόντως, προτιμώ 1000 φορές, από τα σκυλοτράγουδα και καψουροτράγουδα που ακούγονται στα μπουζούκια.
Κάθε μέρα ήταν ακριβώς ίδια με την προηγούμενη, μέχρι που κάποια στιγμή μας επέτρεψαν να κοιμόμαστε στα δωμάτια μας στην διασπορά την νύκτα, για λίγες ώρες. Με το πρώτο φως βέβαια πάλι μέσα. Κάθε τόσο μαζευόμαστε στο briefing του SOR, και συζητούσαμε τακτικές κλπ. Συνήθως ο Μοίραρχος και ο Αξιωματικός Επιχειρήσεων (ΑΕ), υποτίθεται ότι δεν θα πετούσαν μαζί μας, όμως από την εξάρτηση μας πάντα έλλειπε ένα σετ (για το ένα πόδι) από τους ιμάντες που δένουν στο γόνατο και στον αστράγαλο για να περάσει από μέσα ο ιμάντας που τραβάει τα πόδια μέσα στο εκτινασσόμενο κάθισμα σε περίπτωση εγκατάλειψης. Κάθε μέρα λοιπόν ένας από εμάς έπρεπε να …θυμηθεί να ….μαζέψει το πόδι του εάν χρειαζόταν να εγκαταλείψει! Όλοι βέβαια είμαστε πλήρως έτοιμοι να μπούμε στα αεροπλάνα, με την anti-g και το υπηρεσιακό μας περίστροφο, που ψήναμε τον υπεύθυνο να μας δώσει μερικές σφαίρες, of the record, και κάναμε σκοποβολή πίσω από το Shelter. Ώσπου μια μέρα ο Μοίραρχος ανακαλύπτει ότι ο ΑΕ, φορούσε τους ιμάντες , χωρίς να είναι στο πρόγραμμα !! Έπεσε πολύ γέλιο βέβαια, όπως και με μια άλλη φορά που κανόνισε ο Μοίραρχος να έρθει ένα σήμα από το πληροφοριών που έλεγε ότι οι τάδε, (ο ένας ήταν στοχευμένος, γιατί ήταν ας πούμε ο φοβητσιάρης της Μοίρας ), χειριστές την άλλη μέρα, έπρεπε να πετάξουν μέχρι την Ρόδο, για να πάνε για αποστολή στην Κύπρο.
Έπεσε γέλιο και εκεί. Γενικά μετά από τόσο καιρό κανείς δεν πίστευε, σοβαρά, ότι θα δινόταν απογείωση.
Είχαν έρθει περίπου 2500 επίστρατοι, αν θυμάμαι καλά, πολλοί περισσότεροι από όσους θα μπορούσε να διαχειριστεί η μονάδα.
Κοιτώντας πίσω , πιστεύω ότι έγιναν αρκετά λάθη από το σύστημα ηγεσίας που υπήρχε τότε. Ενώ οι μονάδες/ πολεμικές μοίρες στάθηκαν στο ύψος των περιστάσεων, πολλοί άλλοι, και δεν εννοώ από την ΠΑ απαραίτητα, αποδείχθηκαν πολύ κατώτεροι των περιστάσεων.
Κάπως έτσι περνούσαμε το καλοκαίρι του ´74.
Στην φωτό κάτω είμαστε από αριστερά, εγώ, ο Σωτήρης ο Λαουρδέκης, και ο Σταμάτης ο Βερτσέκος στο SOR ακριβώς τον Ιούλιο του ´74. Ο Σωτήρης φοράει τα σήματα γιατί δεν θα πετούσε εάν έδινε απογείωση.
Δημήτρης Τζάννες
20 Ιουλίου 2021
ΠΗΓΗ: https://www.facebook.com/share/p/18CEbv3i5N/